SORU BANKASI DİYANET YETERLİK VE MBSTS KİTABI

"Din Görevlileri Seviye Tespit ve Yeterlilik Sınavı"

Kitabımız Diyanet İşleri Başkanlığı’nda görev almak isteyen İmam-Hatip Lisesi Mezunlarına, Açık Öğretim İlahiyat Bölümü ve İlahiyat Fakültesi Öğrencilerine ve Mezunlarına hitap etmektedir. Kısaca bu çalışma Yeterlilik sınavlarına hazırlanan tüm öğrenci, mezun ve çalışanlara yönelik bir çalışmadır.

Ayrıca Diyanet İşleri Başkanlığında çalışıp da görevde yükselmeyi hedefleyen, nakil düşünen, Hac ve Yurt Dışı sınavlarına girmeyi planlayan İmamlar, Müezzinler ve Kur’an Kursu Öğreticilerine de hitap etmektedir. Çünkü Temmuz 2010 tarihinden itibaren, Diyanet İşleri Başkanlığı boş kadrolara müracaat ederek görev yerlerini değiştirmek isteyen cami görevlileri için yapılacak nakil sınavlarında, ilan edilen camilerin grupları dikkate alınarak Mesleki Bilgiler Seviye Tespit Sınavı (MBSTS)’dan (A) ve (B) grubu camiler için (70) ve üzeri; (C) grubu camiler için (60) ve üzeri (D) gurubu camiler için de (50) ve üzeri taban puan aramaktadır. Bu açıdan kitabımız çalışan personel için oldukça yardımcı olacak bir kaynaktır.

En Çok Çıkan Sorularla İlgili KONU ANLATIMLARI; Kur’ân-ı Kerîm, Tecvîd, Tefsîr, Hadîs, Siyer, Fıkıh, Hac, Akâid, Dinler Tarihi, Önemli Eserler ve Yazarları, Yeni Diyanet Teşkilatı, Genel Kültür ve Mevzûat’a dair 12 Ünite ve 12 Test…

Geçmiş yıllarda yeterlilik (Müezzinlik, imamlık, Kur’an Kursu Öğreticiliği, Vaizlik), Hac, Yurt Dışı ve Mesleki Bilgiler Seviye Tespit Sınavlarında çıkmış soruların benzerlerinden oluşan testler, Yeni Diyanet Teşkilat Yasasının Özeti ve bu yasa ile ilgili çıkması muhtemel sorular…

İÇİNDEKİLER

Konu Sayfa
Kur’ân-ı Kerîm 6
Tecvîd 26
Tefsîr 51
Hadîs 92
Siyer 102
Fıkıh 129
Hac 169
Akâid 203
Dinler Tarihi 233
Eserler 241
Diyanet Teşkilatı 249
Genel Kültür ve Mevzûat 278
Kaynaklar 311

1. KUR’ÂN-I KERÎM ÖZET KONU ANLATIMI

Kur’ân-ı Kerîm:

Kur’ân-ı Kerîm, Allah tarafından Cebrail vasıtasıyla mahiyeti bilinmeyen bir tarzda son peygamber Hz. Muhammed’e indirilen, Mushaflarda yazılı olan, tevatürle nakledilen, okunmasıyla ibadet edilen, Fâtiha suresinden başlayıp Nâs suresinde son bulan Arapça mu’ciz bir kelamdır

Kur’ân-ı Kerîm’i Okuma Şekilleri:

Kur’ân-ı Kerîm’i okuma şekilleri hızlarına göre Tahkîk, Tedvir ve Hadr olmak üzere üç gruba ayrılır:

Tahkîk:

Hakkını tam olarak vermek, araştırmak, gerçekleştirmek gibi anlamlara gelir. Artırma ve eksiltme yapmaksızın bir şeyde mübalağa yapmaktır. Kur’ân-ı Kerîm’i ağır ağır okumanın adıdır. Medlere hakkını vermek, hemzeyi hakkıyla okumak, harekeyi tam yapmak, harfleri birbirine katıp karıştırmadan tane tane çıkarmak ve dura dura okumaktır. Bu okuyuşta medler son hadlerine kadar yani 4-5 elif miktarı çekilir, hemzeler belirtilir, tecvid kuralları bütün yönleriyle ve hakkıyla uygulanır. Kur’ân’da işaret edilen tertil ile okumanın bu olduğu da ifade edilir.

Tedvîr:

Döndürme ve çevirme anlamına gelir. Tahkîk ile hadr arasında orta bir okuyuştur. Tahkike göre medler ve diğer kurallardaki ölçüler biraz azaltılır. Medler 3 elif miktarı çekilir. Harfler yine tane tane ve açık bir biçimde telaffuz edilir.

Hadr:

Dolmak, şişmek ve hızlı söylemek anlamına gelir. Kıraat ilminde Kur’ân-ı Kerim’in tecvîd kaidelerine uygun olarak okunduğu üç tarzdan hızlı olanına denir. Hadr, Kur’an’ı hızlı okumak için kullanılır. Med harflerini ve ğunne sesini yutmadan, harekeleri birbirine karıştırmadan, sahih olmayan bir kıraatteki aşırılıklara kaçmadan, medleri ve idğamları kısa tutarak biraz süratli bir okuyuşla okumaktır. Bu okuyuşta kıraatlerde yer alan bütün kaideler asgari hadlerinde uygulanır. Ancak gerek harflerin mahreçleri gerekse sıfatları konusunda taviz verilmez.

Bu metotlardan hangisinin daha uygun olduğu konusunda çeşitli görüşler ortaya atılmıştır. Kimisi, Kur’ân’ın tertil ile okunmasını emreden âyetleri delil getirerek yavaş okumayı önerirken kimisi de bu konuda Resûl-i Ekrem’in çok Kur’ân okumayı tavsiye eden ve okunan her harfe ayrı ayrı sevap verildiğini bildiren hadislerini delil getirmişlerdir. Bu âyet ve hadisleri değerlendiren İbnü’l-Cezeri, Kur’ân’ı okumaktan maksadın onu anlamak ve ona göre amel etmek olduğunu söyleyerek, yavaş okumanın daha önemli olduğunu ve güçlü delillerin bunu teyid ettiğini bildirir.

Tertîl:

Bir şeyin düzgün, düzenli, güzel ve muntazam olması anlamındaki “r-t-l” kökünden türeyen tertil, sözü güzel, düzgün, yerinde ve itinalı söylemek, bir şeyi düzenlemek ve sıralamak demektir. Kur’ân’ı yavaş yavaş, anlamını düşünerek, harflerin mahreçlerine ve tecvid kurallarına dikkat ederek, anlama göre sesini yükseltip alçaltarak ve itina ile okumak anlamına gelir. Bu kelime Kur’ân’da iki âyette geçer: Furkân 32; Müzzemmil 4.

Kur'ân okumada tertil, acele etmeden aheste aheste, manalarını düşüne düşüne okumaktır. Hz. Ali, tertili şöyle tanımlar: “Tertil, harfleri iyice çıkarmak ve okurken durulacak yerleri bilmektir.”

Tahkîk ile tertîl arasındaki farkı Kastallânî şöyle açıklar: “Tahkîk, eğitim, alıştırma ve üzerinde durmakla olur. Tertîl ise, inceliklerin üzerinde durmak ve onları düşünmekle olur. Buna göre, her tahkîk, aynı zamanda tertîldir; ama her tertîl, tahkîk değildir.”

KUR’ÂN-I KERİM SORULAR

Kur’ân’ın özlü oluşu, kelime ve cümlelerinin derin ve eşsiz anlamlar taşıması hangi kavramla ifade edilir?

  • A) Keramet
  • B) Mu’cize
  • C) Veciz
  • D) Βcâz

2. TECVÎD ÖZET KONU ANLATIMI

Medd-i Tabîi:

Bir elif miktarı çekilir. Bir eliften eksik veya fazla çekmek lahn-ı celi olur. Bir elif miktarı, iki hareke miktarına eşittir. Bu da bir parmak kaldıracak kadar zaman miktarı olarak kabul edilir.

Medd-i Lâzım: Bir kelimede, harf-i medden sonra sebeb-i medden sükûnu lâzım bulunursa, o kelime medd-i lâzım olur. Bu şekilde meydana gelen meddi, bütün kıraat imamları medd ile okudukları için, bu isim verilmiştir. Medd-i Lâzım 4 çeşittir:

  • a) Kelime-i Musakkale (şeddeli kelime).
  • Örnek: (اَلْحَاقَّةُ ). Burada sükûn, şeddenin içinde bulunan harftir.
  • b) Kelime-i Muhaffefe (cezimli kelime).
  • Örnek: (آلْآنَ ). Burada sükûn, cezmin içinde bulunan harftir. (أَاَلْأَانَ)
  • c) Harf-i Musakkal (şeddeli harf).
  • Örnek: (الم ) deki lâm gibi. (لاَمْ مِيمْ) Burada sükûn, şeddenin içinde bulunan harftir.
  • d) Harf-i Muhaffef (cezimli harf).
  • Örnek: (الم ) deki mim gibi. (مِيمْ)

Medd-i Lâzım’ın hükmü vaciptir.

TECVÎD SORULAR

“Kur’an harflerinin doğru, düzgün ve güzel bir şekilde okunmasıdır” ifadesi neyin tanımıdır?

  • A) Tertil
  • B) Tecvîd
  • C) Tahkîk
  • D) Tefsir

3. TEFSİR ÖZET KONU ANLATIMI

Tefsir Çeşitleri:

  • Rivayet Tefsiri: Kur'ân'a, Hz. Peygamber'in sünnetine, seleften nakledilen haberlere, Arap dili ve câhiliye Arap şiirine dayanan tefsirdir.

    Bazı Rivayet Tefsirleri:

  • 1. İbn Cerîr et-Taberî (ö. 310/922), Câmiu'l-Beyân an Te'vîli'l-Kur'ân. (Bu tefsir her ne kadar rivayet tefsirinin özelliklerini taşıdığı için söz konusu tefsirler arasında sayılıyorsa da, şunu kabul etmek lazım ki Câmi'u'l-Beyân ayrıca dirayet tarafı da ağır basan birkaç önemli tefsirden biridir.)
  • 2. Ebu'l-Leys es-Semerkandî (ö. 383/993), Tefsîru'l-Kur'ani'l-Azîm.
  • 3. Ebû İshâk es-Sa'lebî (ö. 427/1036), el-Keşf ve'l-Beyân.
  • 4. el-Bağavî (ö. 516/1122), Me'âlimu't-Tenzîl.
  • 5. İbn Atiyye el-Endülüsî (ö. 546/1151), el-Muharreru'l-Vecîz fi Tefsiri'l-Kitâbi'l-Azîz.
  • 6. İbn Kesîr (ö. 774/1372), Tefsîru'l-Kur'âni'l-Azîm.
  • 7. es-Se'âlibî (ö. 875/1470), el-Cevâhiru'l-Hisân fî Tefsîri'l-Kur'ân.
  • 8. es-Suyûtî (ö. 911/1505), ed-Dürrü'l-Mensûr fi't-Tefsîr bi'l-Me'sûr.
  • 9. el-Kâsımî (ö. 1332/1914), Mehâsinu't-Te'vîl. (Tefsîru'l-Kâsımî).

TEFSİR SORULAR

“Ayet” kelimesi sözlükte ……. manasını ifade etmez. Cümlesindeki boşluk nasıl doldurulabilir?

  • A) Alâmet
  • B) İbret
  • C) Delil
  • D) Rütbe

4. HADÎS ÖZET KONU ANLATIMI

Hadis: Söz, haber, yeni şey anlamlarına gelir. Çoğulu ehâdis’tir. Hz. Peygamber’in söz, fiil ve takrirlerine denir. Hadis, sünnetle eş anlamlıdır. Haber ve eser anlamın da gelir. Sahabe ve tabiûn sözlerine de hadis denilmektedir. Delil değeri açısından: Sahih, Hasen ve Zayıf; Kaynağı açısından: Merfû, Mevkuf ve Maktû; Senedi açısından: Mütevâtir, Meşhûr ve Âhâd; Senedinin muttasıl olup olmaması açısından: Müsned, Muttasıl, Munkatı, Mu’dal, Mürsel, Muallak, Muanan, Müdelles kısımlarına ayrılır.

Mevkuf Hadis: Sahabelerden rivayet edilen söz, fiil ve takrirlerdir. Mevkuf hadislerde isnad Rasûlullah’a ulaşmaz, sahabede son bulur.

Münker Hadis: Adalet ve zabt yönünden zayıf bir ravinin güvenilir raviye aykırı olarak rivayet ettiği ve bu rivayetinde tek kaldığı hadistir.

Mürsel Hadis: Tabiînin Sahabeyi atlayarak Hz. Peygamber’den direkt söylediği hadislerdir.

HADÎS SORULAR

Kişiyi herhangi bir şeye teşvik etmek veya sakındırmak için söylenen hadislere ne ad verilir?

  • A) Fiten hadisleri
  • B) Darb-ı meseller
  • C) Tergîb ve Terhîb hadisleri
  • D) Ahkâm hadisleri

5. SİYER ÖZET KONU ANLATIMI

♦ Hz. İbrahim’in ilk hanımı Hz. Sâre’dir. O, yaşlılık döneminde Hz. İshak’ı doğurmuştur. Hz. İbrahim, ondan sonra Hâcer validemizle evlenmiştir. Hz. Hâcer, Hz. İsmail’in annesidir

♦ Hz. Asiye, Fir’avun’un hanımıdır.

♦ Hz. Nuh ve Hz. Lut’un hanımları kendilerine iman etmemiştir.

♦ Peygamberimiz (a.s.) “Dünya kadınlarının efendisi dört kadındır” buyurmuştur. Bu kadınlar: Hz. Meryem, Hz. Asiye, Hz. Hatice ve Hz. Fatıma’dır.

SİYER SORULAR

“İslâm’da ilk hicret …. yılında ………… yapılmıştır”. Bu cümledeki boşluklar nasıl doldurulabilir?

  • A) 614/Yemen’e
  • B) 615/Habeşistan’a
  • C) 622/Medine’ye
  • D) 619/Kudüs’e

6. FIKIH ÖZET KONU ANLATIMI

Cuma Namazı: Hz. Peygamber’in Mekke’den Medine’ye hicreti esnasında, Kubâ köyündeki Rânûna vadisinden geçerken, öğle vakti Cuma namazı farz kılınmıştır. Peygamberimiz de ilk Cuma namazını Rânûna vadisinde kıldırmıştır.

Cuma’nın Şartları:

a) Vücûb Şartları:

1. Erkek Olmak,

2. Mazeretsiz olmak yani bedeni özrü olmamak,

3. Hürriyet,

4. İkamet,

5. Âkil-bâliğ olmak.

 

b) Sıhhat Şartları:

1. Vakit,

2. Cemaat,

3. Şehir,

4. Cami,

5. İzin,

6. Hutbe.

FIKIH SORULAR

Aşağıdakilerden hangisi teyemmümün caiz olmasının şartlarından değildir?

  • A) Toprak veya toprak cinsi bir şey ile yapılması
  • B) Su bulunmaması
  • C) Suyu kullanma imkânının olmaması
  • D) Seferî olunması

7. HAC ÖZET KONU ANLATIMI

Hac: Hac, Hicretin 9. yılında farz kılınmıştır. Yapılış şekli bakımından hac üçe ayrılır: 1. İfrat haccı, 2. Kıran haccı, 3. Temettu’ haccı.

İfrat Haccı: İçinde umre olmadan yapılan hactır.

Kıran Haccı: Bir ihramla hem umre hem de hac yapmaktır.

Temettu’haccı: Bir yıl içinde iki ihramla umre ve haccı birlikte yapmaktır.

HAC SORULAR

“Harem bölgesi ile mîkât sınırları arasında kalan alana ……………. denir”. Bu cümledeki boşluk nasıl doldurulabilir?

  • A) Hill Bölgesi
  • B) Hicaz Bölgesi
  • C) Arafât Bölgesi
  • D) Âfâk Bölgesi

8. AKÂİD ÖZET KONU ANLATIMI

Akâid İlmi: Akâid “akîde” kelimesinin çoğuludur. Sözlükte düğüm bağlamak, düğümlemek ve kesinlikle inanılan şey anlamlarına gelir. “İslâm akâidi” İslâm dininde inanılan hususlar mânâsına gelir. Bunlara “îmân esasları” denir. Îmân esaslarını ihtiva eden ilme de “akâid ilmi” denir. Akâid ilmi, Allah’ın varlığından, sıfatlarından, fiillerinden bahseden bir ilimdir.

AKÂİD SORULAR

Aşağıdakilerden hangisi Allah’ın isimleri arasında yer almaz?

  • A) Habîr
  • B) Mu’îd
  • C) Hâlik
  • D) Vücud

9. DİNLER TARİHİ ÖZET KONU ANLATIMI

Din: Cezâ/mükafat, âdet/durum, itaat/isyân, he-sap, boyun eğme, hüküm/kaza, galebe, mülk, ferman, tevhîd, ibâdet, millet, şeriat, takva, hizmet, ihsan, ikrah, siyâset gibi anlamlara gelir. Terim olarak, akıl sahiplerini kendi arzuları ile bizzat hayırlara sevk eden ilâhî bir nizam, Allah tarafından konulmuş ve insanları O’na ulaştıran bir yoldur. Kur’ân’da “din”, “dinu’l-hak” (hak din), “dinü’llah” (Allah’ın dini), “dinü’l-kayyîm” (doğru din), “dinü’l-hâlis” (halis din), “dinü’l-melik” (hükümdarların kanunu), ve “yevmü’d-din” (din-hesap günü) şeklinde yalın ve terkip olarak; ceza (sevap ve ceza) ), hüküm, kanun, tevhid, din edinmek, itaat, hesap, sayı, şirk dini, ehl-i kitap dini, hak din, batıl din gibi meşhur manasıyla din anlamlarında kullanılmıştır. Din olgusu ilk insandan beri var olagelmiştir. Hz. Muhammed (a.s.)’e Kur’ân verilmeye başlandığı zaman Hicaz bölgesinde Hristiyanlık ve Yahudilik dinleri vardı. Haniflerin (Allah’ı bir olarak kabul edenlerin) sayısı azdı. Müşrikler, Allah’ın varlığını, yaratıcı ve rızk verici olduğunu kabul ediyorlar, fakat Ona başka ilahları ortak koşuyorlar ve âhireti inkâr ediyorlardı. Din kavramı, îmân ve uygulamadan oluşan bir bütündür.

DİNLER TARİHİ SORULAR

Dünya dinleri arasında nüfus bakımından en fazla müntesibi olan din hangisidir?

  • A) Yahudilik
  • B) İslamiyet
  • C) Hıristiyanlık
  • D) Budizm

10. ESERLER ÖZET KONU ANLATIMI

Bazı Yazarlar ve Eserleri:

Evliya Çelebi: Seyahatname.
İmam-ı Rabbani: Mektubat.
Serrâc: el-Luma.
Sülemî: Hakâiku’'t-Tefsîr.
İmam-ı Şafii: er-Risale.
İmam Malik: el-Muvatta.
İmam Âzam: el-Fıkhu’l-Ekber.
Şatıbî: el-Muvafakât fî Usûli’Şerî’a.
Serahsi (II. Şemsü’l-Eimme): el-Mebsût (30 cilttir)
Ferra: Ma’ani’l-Kur’an.
İmam-Şafi: Ahkamu’l Kur’an.
Zemahşeri: Keşşâf.
Fahreddin er-Razi: Mefatihu’l Gayb.
Ebu Ali et-Tabresi: Mecmeul Beyan li Ulumil Kur’an.
İsmail Hakkı Bursevi: Ruhu’l Beyan.
Seyyid Kutup: Fî Zilali’l-Kur’an.
ez-Zerkânî: Menâhilu’l-İrfân fî-Ulûmi’l-Kur’ân.
Subhi es-Sâlih: Mebâhis fî-Ulûmi’l-Kur’ân.
Zebîdî: Tâcu’l-‘Arûs.
İbn Fâris: Mu‘cemu Mekâyîsi’l-Luğa.
el-Fîrûzâbâdî: el-Kâmûsu’l-Muhît.
er-Râğıb el-Esfahânî: el-Mufredât fî-Ğarîbi’l-Kur’ân.
İbn Manzûr: Lisânu’l-‘Arab.
Abdulkahir el-Cürcânî: Esrâru’l-Belağa.
İbn Kesîr: el-Bidâye ve’n-Nihâye.
Muhammed Hüseyin ez-Zehebî: et-Tefsîr ve’l-Müfessirûn.
Kâtip Çelebi: Keşfü’z-Zunûn.
Ömer Nasuhi Bilmen: Büyük Tefsîr Tarihi.
Süleyman Ateş: İşârî Tefsir Okulu.

ESERLER SORULAR

“el-Fıkhu’l-Ekber” adlı eserin yazarı kimdir?

  • A) Muhammed b. İdris
  • B) Muhammed b. Hasan eş-Şeybânî
  • C) Numan b. Sâbit
  • D) Abdullah b. Cerir

11. DİYANET TEŞKİLATI ÖZET KONU ANLATIMI

Diyanet İşleri Başkanlığı (DİB):

Türkiye'de İslâm diniyle ilgili işleri yürütmek, toplumu din konusunda aydınlatmak ve ibadet yerlerini yönetmekle görevli kamu kuruluşunun adıdır.

3 Mart 1924 tarih ve 429 sayılı Şer'iyye ve Evkaf ve Erkân-ı Harbiyye-i Umûmiyye Vekâletlerinin İlgasına Dair Kanun ile Şer'iyye ve Evkaf Vekâleti kaldırılarak yerine Diyanet İşleri Reisliği ve Evkaf Umum Müdürlüğü kuruldu.

Not: Genel Kurmay Başkanlığı da aynı tarihte yani 3 Mart 1924’te kuruldu.

Börekçizade Mehmet Rıfat Efendi, 1 Nisan 1924 tarihinde Diyanet İşleri Reisliğine getirildi.

Başkanlık, kuruluşundan 11 yıl sonra, 14 Haziran 1935’de Diyanet İşleri Reisliği Teşkilât ve Vazifeleri Hakkında Kanun ile ilk teşkilât kanununa kavuştu.

5 Temmuz 1939’da ilk defa bir reis muavinliği kadrosu ihdas edildi.

1950 genel seçimlerinden önce DİB yeniden düzenlendi.

2 Temmuz 1951’de Dinî Yayınlar Döner Sermayesi kuruldu.

1961 Anayasası, 154. Maddesiyle DİB’nı bir Anayasa kurumu olarak düzenledi.

DİYANET TEŞKİLATI SORULAR

Yeni teşkilat yasası ile Diyanet İşleri Başkanı aşağıdakilerden hangisine eşitlenmiştir?

  • A) Başbakanlık Daire Başkanına
  • B) Başbakanlık Genel Müdürüne
  • C) Başbakanlık Danışmanına
  • D) Başbakanlık Müsteşarına

12. GENEL KÜLTÜR ve MEVZÛAT ÖZET KONU ANLATIMI

Bazı Kelimeler ve Anlamları:

Ankara Antlaşması: Türkiye ile Avrupa Ekonomik Topluluğu (AET) arasında ortaklık yaratan anlaşma olup 12 Eylül 1963 tarihinde Ankara’da imzalanmıştır.

Avrupa Birliği (AB): 27 üye ülkeden oluşan ve toprakları büyük ölçüde Avrupa kıtasında bulunan siyasi ve ekonomik bir örgütlenmedir. Romanya, 2007 yılında Avrupa Birliği’ne üye olmuştur.

Ayniyet: Bir şeyin kendisiyle aynı olması ve kendisinden başka bir şey olamaması yani özdeşlik.

GENEL KÜLTÜR ve MEVZÛAT SORULAR

“Atatürk meşhur hutbesini ……… okudu”. Bu cümledeki boşluk nasıl doldurulabilir?

  • A) Erzurum’da
  • B) Balıkesir’de
  • C) Sivas’ta
  • D) Samsun’da
  • “DİYANET YETERLİK KİTABI”
  • HAKKINDA BAZI BİLGİLER

    Alanında yapılan “İlk” çalışma olan “Konu Anlatımlı ve Örnek Soru Çözümlü Diyanet Yeterlik Kitabı” ile Türkiye’de bir ilke imza atıyoruz.

    Kitabımız yeni sınav sistemi göz önünde bulundurularak hazırlanmıştır. Bu bağlamda daha önce hazırlamış olduğumuz “Din Görevlileri Seviye Tespit ve Yeterlilik” isimli çalışmamıza “Kıraat”, “Kavramlar”, “Hac ve Umre”, “Şahıslar ve Eserler”, “Ahlak”, “Yurt Dışı”, “Devlet Memurları Kanunları”, “Eserler ve Yazarları”, “İmamlık ve İmamet”, “Ezan ve Müezzinlik” ve “Hutbe ve Hitabet” soru ve konularını da ilave edilmiştir. Ayrıca “Fıkıh”, “Dinler Tarihi” ve “Mezhepler Tarihi” gibi konu ve sorulara ağırlık verilmiştir. Yani elinizdeki eser, önceki kitabımızdan farklı bir çalışmadır. Kitabımızın içeriği eski kitabımızdan %80-90 oranıyla farklıdır. Bu çalışma bir nevi önceki çalışmamızın devamı mahiyetindedir.

    Çalışmamıza en çok çıkan sorulara yönelik detaylı konu anlatımı ve soruları eklenmiştir.

    Çıkmış soruların açıklamalı çözümleri yapılmış, çıkması muhtemel sorulara ve konulara ağırlık verilmiştir.

    2009’da yapılan Yeterlik, 2010’da yapılan Mesleki Bilgiler Seviye Tespit sınav sorularının bir kısmının ve 2011’de yapılan Yeterlik Sınav Sorularının tamamının açıklamalı çözümleri yapılmıştır.

    Başta hac olmak üzere fıkhî konularda Hanefi, Şafiî, Maliki ve Hanbelî mezheplerinin görüşlerine yer verilmiştir.

    Elinizdeki bu çalışma önceki kitabımızın (Din Görevlileri Seviye Tespit ve Yeterlilik) bir devamı niteliğinde olduğu için ikisinin beraber çalışılması çok büyük yarar sağlayacaktır. Çünkü bu eserde anlatılmayan veya çok kısa geçilen konuların diğer çalışmamızda ayrıntısı ile ele alındığı görülecektir.

    Kitabımız 420 sayfa olup, toplam soru sayısı 1000’dir. Bunların 400’ü çözümlemeli, 600’ü de örnek sorudur. Eserimiz I. Hamur olup 16x25 ebadındadır.

    Daha çok soru ile daha çok konuyu bir arada görmek isteyenler! Daha yüksek puan almayı arzu edenler! Yurt dışına nasıl çıkabilirim, hacca nasıl gidebilirim, istediğim yere tayin için daha yüksek puanı nasıl elde edebilirim diyenler! Mutlaka kitabımızı edinmelidirler.

    Kitabın üzeri fiyatı: 20 TL.

    Perakende satış fiyatı: 15 TL.

    Toptan fiyatı: 10 TL.

    Daha önce çıkmış olan kitabımızı alanların büyük bir kısmı sınavda istedikleri puanı ya elde ettiler veya ona çok yaklaştılar. Bunun ispatı o sınavlarda pek çok sorunun kitabımızdan çıkmış olmasıdır.

     

    DİYANET YETERLİK KİTABIMIZDAN BAZI BÖLÜMLER:

    İçindekiler

    Kıraat-kur’an tarihi konu anlatımı

    Kıraat-kur’an tarihi açıklamalı sınav soruları

    Kıraat-kur’an tarihi örnek sorular

    Tecvid konu anlatımı

    Tecvid açıklamalı sınav soruları

    Tecvid örnek sorular

    Tefsir konu anlatımı

    Tefsir açıklamalı sınav soruları

    Tefsir örnek sorular

    Hadis konu anlatımı

    Hadis açıklamalı sınav soruları

    Hadis örnek sorular

    Fıkıh konu anlatımı

    Fıkıh açıklamalı sınav soruları

    Fıkıh açıklamalı örnek sorular

    Hac-umre konu anlatımı

    Hac-umre açıklamalı sınav soruları

    Hac-umre örnek sorular

    Akaid-kelam konu anlatımı

    Akaid-kelam açıklamalı sınav soruları

    Akaid-kelam örnek sorular

    Mezhepler tarihi konu anlatımı

    Mezhepler tarihi açıklamalı sınav soruları

    Mezhepler tarihi örnek sorular

    Dinler tarihi konu anlatımı

    Dinler tarihi açıklamalı sınav soruları

    Dinler tarihi örnek sorular

    Tarih–siyer-ahlak konu anlatımı

    Tarih–siyer-ahlak açıklamalı sınav soruları

    Tarih–siyer-ahlak örnek sorular

    Hutbe-hitabet konu anlatımı

    Hutbe-hitabet açıklamalı sınav soruları

    Hutbe-hitabet örnek sorular

    Şahıslar–eserler konu anlatımı

    Şahıslar–eserler açıklamalı sınav soruları

    Şahıslar–eserler örnek sorular

    İmamet-imamlık & ezan–müezzinlik konu anlatımı

    İmamet-imamlık & ezan–müezzinlik

    Açıklamalı sınav soruları

    İmamet-imamlık & ezan–müezzinlik örnek sorular

    Genel kültür-mevzuat devlet memurları kanunları

    DİB teşkilat yasası yurt dışı konu anlatımı

    Genel kültür-mevzuat devlet memurları kanunları

    DİB teşkilat yasası yurt dışı açıklamalı sınav soruları

    Genel kültür-mevzuat devlet memurları kanunları

    DİB teşkilat yasası yurt dışı örnek sorular

    Kaynaklar

     

    FIKIH KONU ANLATIMI

    Âmile: Ziraat, nakliyat gibi işlerde kullanılan hayvanlara denir.

    *Zekâtın vücûb sebebi zenginliktir.

    *Zekât; müslüman, hür, akıllı, bâliğ, tabii ihtiyaçlarından fazla artıcı vasıftaki mala tam bir mülkiyetle mâlik olan ve bu mâlik oluşunun üzerinden bir senesi geçen kimselere farzdır.

    Zekâtın Yükümlülük Şartları

    a. Mükellef ile İlgili Şartlar

    Namaz ve oruçla mükellefiyette söz konusu olan şartlar, zekâtta da aranır.

    Ebû Hanîfe akıllı ve bâliğ olmayanları, toprak ürünleri ve kamu hukukunun bir parçası olarak alınan zekât türü hariç, zekâtla mükellef tutmamıştır. Fakihlerin çoğunluğuna göre ise akıl hastalarının ve çocuğun malları zekâta tâbidir.

    b. Mal ile İlgili Şartlar

    1. Tam Mülkiyet

    2. Nemâ: Artmak, çoğalmak, gelişmek anlamlarına gelir. Bu iki kısma ayrılır:

    a. Hakikî (gerçek) nemâ: Bir malın ticaretle, doğum yoluyla veya tarımla artmasıdır. Ticaret malları, hayvanlar ve toprak ürünleri böyledir.

    b. Takdirî (hükmî) nemâ: Bir malın kendisinde nemâ imkânının bizzat (potansiyel olarak) mevcut olmasıdır. Altın, gümüş ve parada olduğu gibi.

    3. İhtiyaç Fazlası Olma

    4. Nisab: Sınır, işaret, asıl ve kök anlamlarına gelir. Zekâtın vücûbuna alâmet ve ölçü olmak üzere tespit edilen belirli bir miktardır.

    5. Yıllanma: Zekâta tâbi mallarda aranan şartlardan biri de, o malın üzerinden bir kamerî yılın geçmiş olması şartıdır ki buna “havelânü’l-havl” denir.

    6. Borç Karşılığı Olmama

    Zekâtın Geçerlilik Şartları

    1. Niyet

    2. Temlik

    * Zekâta tâbi hayvanların

    1. Senenin çoğunu otlaklarda otlayarak geçiren hayvanlar olmaları, besi hayvanı olmamaları. 2. Ziraat, nakliyat vb. işlerde kullanılan (âmile) hayvanlardan olmamaları gerekmektedir.

    FIKIH AÇIKLAMALI SINAV SORULARI

    Sıcak bölgelerde, öğle namazını geciktirip serinlikte kılmaya ….. denir. Bu cümledeki boşluğu doldurunuz?

    A) Te’hîr

    B) İbrad

    C) Takdim

    D) İsfâr

    (2011 Yeterlik)

    Açıklama:

    İbrâd: Sıcak bölgelerde, yaz günlerinde, öğle namazını geciktirip serinlikte kılmaktır. Bu faziletli bir davranıştır. İkindi namazını, güneşin gözü kamaştırmayacak duruma gelmesinden önceki vakte kadar geciktirmek efdal, gözü kamaştırmayacak hale gelmesine kadar geciktirmek tahrîmen mekruhtur.

    FIKIH ÖRNEK SORULAR

    Müctehidin, şer’i ameli hükümleri, tafsili veya icmali delillerden çıkarabilmesine yarayan kurallar bütününe ne denir?

    A) Fukaha

    B) Müctehid

    C) Usulu’l-Fıkıh

    D) Usulü’l-İlm

    ÖRNEK SORULARIN CEVABI

    1-C 2-A 3-D 4-B 5-C ….

     

    KAYNAKLAR

    Abdülhamid Birışık, Kıraat İlmi ve Tarihi, Emin Yayınları.

    Asım Köksal, İslam Tarihi, Şamil Yayınları.

    Bekir Topaloğlu, “Allah”, DİA, II, 471-498.

    Davut Kaya, Tecvidli Kur’an Okuma Rehberi, Diyanet İşleri Başkanlığı Yayınları.

    Hamdi Döndüren, İlmihal, Erkam Yayınevi.

    Heyet, Dini Kavramlar Sözlüğü, Ed. İsmail Karagöz, Diyanet İşleri Başkanlığı Yayınları.

    Heyet, Diyanet Hac Rehberi, Diyanet İşleri Başkanlığı Yayınları.

    Heyet, Diyanet İlmihali, Diyanet İşleri Başkanlığı Yayınları.

    Heyet, Hac İlmihali, Diyanet İşleri Başkanlığı Yayınları.

    Heyet, İslam İlmihali, M.Ü. İlahiyat Fakültesi Vakfı Yayınları.

    Heyet, İslam’a Giriş, Diyanet İşleri Başkanlığı Yayınları.

    Heyet, Kur’an Yolu Türkçe Meal ve Tefsiri, Diyanet İşleri Başkanlığı Yayınları.

    Heyet, Şamil İslâm Ansiklopedisi.

    İbrahim Sarıçam, Hz. Muhammed ve Evrensel Mesajı, Diyanet İşleri Başkanlığı Yayınları.

    İsmail Cerrahoğlu, Tefsir Usulü, Türkiye Diyanet Vakfı Yayınları.

    Mahmut Kaya, Hüseyin Elmalı, Mustafa Uzun, “Hitâbet”, DİA, XVIII, 156-163.

    Mehmet Ali Sarı, Kurân-ı Kerîm’i Güzel Okuma Tekniği ve Kuralları.

    Mehmet Talu, Tecvid İlmi, Tereke Yay.

    Muhsin Demirci, Tefsir Usulü ve Tarihi, M.Ü İlahiyat Fakültesi Vakfı Yayınları.

    Mustafa Baktır, “Hutbe”, DİA, XVIII, 425-428.

    Mustafa Çağrıcı, Mehmet Aydın, “Ahlak”, DİA, II, 2-114.

    Mustafa Sabri Küçükaşçı, Kemal Beydilli, İrfan Yücal, Salim Öğüt, “İmam”, DİA, XXII, 178-190.

    Mücteba Uğur, Ansiklopedik Hadis Terimleri Sözlüğü, M.Ü. Diyanet Vakfı Yayınları.

    Ömer Nasuhi Bilmen, Büyük İslam İlmihali, (Sadeleştiren: A. Fikri Yavuz).

    Seyyid Ahmed Abdülvâhid, Kur’ân-ı Kerimde Okuma (Kıraat) Lafızları, Çeviren: Ali Akpınar.

    Süleyman Ateş, Kur’an-ı Kerim ve Yüce Meali.

    TDV, İslam Ansiklopedisi, İSAM.

    Elektronik Kaynaklar:

    www.diyanet.gov.tr

    http://tr.wikipedia.org/wiki/Konferans

    http://www.diyanet.gov.tr/turkish/dy/Diyanet-Isleri-Baskanligi

    http://www.diyanet.gov.tr/yayin/basiliyayin/ydinikavramlaryazdir.a

    http://www.turkceciler.com/sempozyum-nedir.html

    http://www.unesco.org.tr/index.php?gitid=1

    http://www.mevzuat.adalet.gov.tr/html/1085.html

    http://www.meb.gov.tr/duyurular/duyuruayrinti.asp?ID=8635

    http://www.diyanet.gov.tr/turkish/40hadis/40_hadis.asp